Loondoorbetaling: wynagrodzenie podczas choroby

Choroba to zawsze trudny czas w życiu każdego człowieka. Dla pracowników z Polski przebywających w Holandii może to wiązać się z dodatkowym, ogromnym stresem dotyczącym finansów, utrzymania rodziny i opłacenia rachunków. Wiele osób obawia się, że w przypadku nagłych problemów zdrowotnych zostaną z dnia na dzień bez środków do życia, z dala od swojego rodzinnego kraju. Na szczęście holenderskie prawo pracy (arbeidsrecht) jest bardzo przyjazne, opiekuńcze dla pracowników i gwarantuje im silną ochronę w takich właśnie kryzysowych sytuacjach. Jednym z najważniejszych praw, o którym musisz wiedzieć, jest loondoorbetaling, czyli prawny obowiązek wypłaty wynagrodzenia podczas choroby przez Twojego pracodawcę. W tym obszernym artykule szczegółowo wyjaśniamy, na czym dokładnie polega to prawo, jakie obowiązki spoczywają na Tobie i Twoim szefie, oraz co powinieneś wiedzieć, aby czuć się w pełni bezpiecznie i stabilnie w Holandii.

Czym jest loondoorbetaling i ile wynosi?

W Holandii zasady są jasne: jeśli zachorujesz i z powodów zdrowotnych nie możesz wykonywać swoich obowiązków zawodowych, Twój pracodawca (werkgever) ma bezwzględny obowiązek wypłacać Ci wynagrodzenie. To właśnie w holenderskim prawie oznacza termin loondoorbetaling. Prawo to zostało stworzone po to, aby chronić pracowników przed nagłą utratą dochodów z powodu nieprzewidzianych problemów zdrowotnych, wypadków czy przewlekłych chorób.

Zgodnie z ogólnymi przepisami prawa, w większości przypadków pracodawca musi wypłacać Ci co najmniej 70% Twojego dotychczasowego wynagrodzenia przez okres aż do dwóch lat (czyli 104 tygodnie). Warto jednak wiedzieć o bardzo ważnej zasadzie chroniącej najmniej zarabiających: w pierwszym roku Twojej choroby wypłacane wynagrodzenie absolutnie nie może być niższe niż ustawowa płaca minimalna (minimumloon). Jeśli więc 70% Twojej pensji to kwota niższa niż minimumloon, pracodawca musi wyrównać wypłatę do poziomu płacy minimalnej. W drugim roku choroby ta zasada już nie obowiązuje i wynagrodzenie może spaść poniżej płacy minimalnej, jednak wtedy możesz ubiegać się o dodatkowe wsparcie z holenderskiego urzędu pracy (UWV).

Co więcej, wiele układów zbiorowych pracy (CAO), które obowiązują w różnych sektorach gospodarki (np. w budownictwie, logistyce czy rolnictwie), zawiera jeszcze korzystniejsze dla pracownika przepisy. Bardzo często zdarza się, że w pierwszym roku choroby pracownik otrzymuje pełne 100% swojego normalnego wynagrodzenia, a dopiero w drugim roku stawka ta spada do 70%. Dlatego tak ważne jest, aby zawsze dokładnie sprawdzić swoją umowę o pracę (arbeidsovereenkomst) lub obowiązujące w Twojej branży CAO, aby dowiedzieć się, jakie dokładnie zasady obowiązują w Twoim konkretnym miejscu pracy.

Dni oczekiwania (wachtdagen) – co to takiego i jak działają?

W niektórych umowach o pracę lub układach zbiorowych (CAO) mogą być przewidziane tak zwane dni oczekiwania (wachtdagen). Oznacza to w praktyce, że za pierwszy lub dwa pierwsze dni Twojej choroby nie otrzymasz żadnego wynagrodzenia. Jest to mechanizm, który ma zniechęcać do brania jednodniowych zwolnień z błahych powodów. Zgodnie z holenderskim prawem, pracodawca może ustalić maksymalnie dwa takie dni bezpłatne.

Jeśli jednak zachorujesz, wyzdrowiejesz, a następnie zachorujesz ponownie w ciągu czterech tygodni od poprzedniej choroby, dni oczekiwania nie są naliczane ponownie. Obie te nieobecności są traktowane jako jeden ciągły okres chorobowy. Warto zwrócić szczególną uwagę na ten zapis w swojej umowie o pracę już w momencie jej podpisywania, aby uniknąć nieprzyjemnych niespodzianek finansowych na samym początku zwolnienia lekarskiego.

Twoje obowiązki i obowiązki pracodawcy podczas choroby

Holenderski system opieki zdrowotnej i prawa pracy opiera się na ścisłej współpracy i dążeniu do jak najszybszego, ale bezpiecznego powrotu pracownika do zdrowia i do pracy (re-integratie). Dlatego w czasie trwania choroby zarówno Ty, jak i Twój pracodawca (werkgever) macie ściśle określone prawem obowiązki.

Twoim głównym i pierwszym zadaniem jest niezwłoczne poinformowanie pracodawcy o chorobie (ziekmelding), najlepiej jeszcze przed rozpoczęciem Twojej zaplanowanej zmiany. Następnie musisz być dostępny i stosować się do zaleceń lekarza zakładowego (bedrijfsarts) lub służby BHP (arbodienst). Lekarz ten obiektywnie oceni Twoją zdolność do pracy i pomoże w opracowaniu indywidualnego planu powrotu do zdrowia (Plan van Aanpak). Musisz stawiać się na wyznaczone wizyty i aktywnie uczestniczyć w procesie powrotu do sprawności.

Pracodawca z kolei ma obowiązek nie tylko regularnie wypłacać Ci należne wynagrodzenie (loondoorbetaling), ale także aktywnie wspierać Cię w procesie rehabilitacji. Jeśli Twój stan zdrowia na to pozwala, pracodawca powinien zaoferować Ci lżejszą pracę zastępczą (passend werk) lub odpowiednio dostosować Twoje dotychczasowe stanowisko pracy. Ważne jest, abyś współpracował z lekarzem zakładowym i pracodawcą, ponieważ brak Twojego zaangażowania lub odmawianie współpracy może w skrajnych przypadkach skutkować legalnym wstrzymaniem wypłaty Twojego wynagrodzenia.

Co zrobić, gdy pracodawca odmawia wypłaty wynagrodzenia?

Niestety, w praktyce nierzadko zdarzają się stresujące sytuacje, w których pracodawca, zwłaszcza agencja pracy tymczasowej (uitzendbureau), bezprawnie odmawia wypłaty wynagrodzenia podczas choroby lub, co gorsza, próbuje zwolnić chorego pracownika z Polski. Pamiętaj o jednej kluczowej zasadzie: w Holandii obowiązuje ścisły zakaz zwalniania pracownika podczas choroby (opzegverbod tijdens ziekte) przez pierwsze dwa lata jej trwania. Pracodawca absolutnie nie może Cię zwolnić tylko i wyłącznie dlatego, że jesteś chory. Wyjątkiem są bardzo specyficzne sytuacje, w których pracodawca uzyska specjalne pozwolenie na zwolnienie (ontslagvergunning) z urzędu UWV, co w przypadku trwającej choroby jest niezwykle trudne i rzadko spotykane.

Jeśli Twój pracodawca (werkgever) unika kontaktu, nie wypłaca Ci należnego wynagrodzenia (loondoorbetaling), ignoruje Twoje zwolnienie lekarskie lub grozi Ci natychmiastowym zwolnieniem – przede wszystkim nie panikuj i nie podpisuj żadnych dokumentów, których nie rozumiesz. Masz pełne prawo domagać się swoich ciężko zarobionych pieniędzy, a w razie potrzeby podjąć stanowcze kroki prawne. W takich trudnych sytuacjach niezbędna i niezwykle pomocna okazuje się interwencja doświadczonego prawnika specjalizującego się w prawie pracy (arbeidsrecht).

Pomoc prawna jest często bezpłatna! Nie bój się kosztów

Bardzo wielu pracowników z Polski przebywających w Holandii panicznie obawia się ogromnych kosztów związanych z wynajęciem holenderskiego prawnika. To w pełni zrozumiałe, biorąc pod uwagę standardowe stawki godzinowe kancelarii prawnych. Jednak musisz wiedzieć o czymś niezwykle ważnym: holenderski system prawny oferuje bardzo szerokie wsparcie dla osób o niższych i średnich dochodach.

Jeśli Twoje zarobki nie przekraczają określonego progu (co dotyczy większości pracowników produkcyjnych czy magazynowych z Polski), masz prawo do państwowego dofinansowania kosztów pomocy prawnej, zwanego toevoeging (bezpłatna pomoc prawna). Oznacza to w praktyce, że pomoc profesjonalnego prawnika jest często bezpłatna! Ponosisz jedynie niewielką, jednorazową opłatę własną (eigen bijdrage), która jest rygorystycznie dostosowana do Twoich aktualnych możliwości finansowych.

Nie musisz absolutnie obawiać się tysięcy euro rachunków za porady prawne i prowadzenie sprawy. Dzięki systemowi toevoeging, najwyższej jakości profesjonalna pomoc prawnika jest dostępna dla każdego, niezależnie od grubości portfela. Nie pozwól, aby nieuzasadniona obawa przed kosztami powstrzymała Cię przed walką o swoje podstawowe prawa pracownicze i należne Ci pieniądze!

Skontaktuj się z nami i walcz o swoje prawa

Jeśli masz jakiekolwiek problemy z wypłatą wynagrodzenia podczas choroby, czujesz, że Twój pracodawca (werkgever) jawnie łamie Twoje prawa, zmusza Cię do pracy mimo złego stanu zdrowia lub po prostu potrzebujesz rzetelnej porady z zakresu holenderskiego prawa pracy (arbeidsrecht), nie zwlekaj ani chwili dłużej. Odwiedź nasz portal PrawoPracy.nl, gdzie znajdziesz mnóstwo przydatnych informacji w języku polskim.

Skontaktuj się z kancelarią Arslan & Arslan Advocaten, aby umówić się na darmową, całkowicie niezobowiązującą konsultację wstępną. Nasi doświadczeni i empatyczni prawnicy dokładnie ocenią Twoją sytuację, wyjaśnią Ci Twoje opcje i pomogą Ci uzyskać to, co Ci się prawnie należy. Pamiętaj raz jeszcze: profesjonalna pomoc prawna może być dla Ciebie niemal darmowa dzięki systemowi toevoeging. Jesteśmy tu po to, aby Ci pomóc w trudnych chwilach!

Przeczytaj również

• Loondoorbetaling bij ziekte — Wynagrodzenie podczas choroby w Holandii
• Zwolnienie dyscyplinarne podczas choroby – prawa i obowiązki pracownika w Holandii
• Twoje prawne prawa do wynagrodzenia podczas choroby w Holandii