Umowa na czas określony w Holandii: zasady

Praca w Holandii to dla wielu Polaków szansa na lepsze zarobki i nowe perspektywy zawodowe. Jednocześnie jest to wyzwanie związane z wejściem w nowy system prawny. Jako pracownik migrujący, możesz czuć się niepewnie, zwłaszcza gdy otrzymujesz pierwszą umowę o pracę w obcym języku. Najczęstszą formą zatrudnienia na początku kariery w Holandii jest umowa na czas określony (arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd). W tym artykule wyjaśnimy, czym charakteryzuje się taka umowa, jakie masz w związku z nią prawa, na co uważać i dlaczego nie musisz obawiać się kosztów, jeśli będziesz potrzebować pomocy prawnej.

Czym dokładnie jest umowa na czas określony?

Umowa na czas określony (arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd) to kontrakt zawarty między Tobą a pracodawcą na z góry ustalony okres – na przykład na 6 miesięcy, rok, lub na czas trwania konkretnego projektu. Po upływie tego terminu umowa automatycznie wygasa, chyba że pracodawca (werkgever) zdecyduje się ją przedłużyć i zaoferuje Ci nowy kontrakt.

Warto pamiętać, że holenderskie prawo pracy (arbeidsrecht) jest skonstruowane tak, aby chronić pracowników, w tym również tych zatrudnionych tymczasowo. Twój pracodawca ma obowiązek przestrzegać zasad dotyczących minimalnego wynagrodzenia, czasu pracy, przerw oraz bezpieczeństwa. Fakt, że jesteś obcokrajowcem, w żadnym stopniu nie umniejsza Twoich praw. Nie pozwól, by bariera językowa sprawiła, że zrezygnujesz ze swoich praw.

Zasada łańcucha (ketenregeling) – kiedy Twoja umowa staje się stała?

Jednym z najważniejszych pojęć w holenderskim prawie pracy jest zasada łańcucha (ketenregeling). Jej celem jest ochrona pracowników przed nieskończonym przedłużaniem umów tymczasowych. Zgodnie z tą zasadą, Twoja umowa automatycznie przekształca się w umowę na czas nieokreślony (vast contract), jeśli:

• Otrzymałeś więcej niż 3 następujące po sobie umowy na czas określony od tego samego pracodawcy. Oznacza to, że czwarta umowa z rzędu jest automatycznie umową stałą.
• Pracujesz u tego samego pracodawcy na podstawie następujących po sobie umów na czas określony przez okres dłuższy niż 3 lata (36 miesięcy).

Przerwa między dwiema umowami musi wynosić więcej niż 6 miesięcy, aby "łańcuch" został przerwany. Jeśli przerwa wynosi 6 miesięcy lub mniej, umowy są traktowane jako ciągłe. To ważna zasada, która daje ogromną stabilność zatrudnienia i chroni przed nadużyciami.

Wcześniejsze rozwiązanie umowy na czas określony

Co się stanie, jeśli będziesz chciał odejść z pracy przed końcem umowy, lub jeśli pracodawca zechce Cię zwolnić przed terminem? W przypadku umowy na czas określony, wcześniejsze rozwiązanie jest możliwe tylko wtedy, gdy w umowie znajduje się pisemna klauzula o wcześniejszym wypowiedzeniu (tussentijds opzegbeding).

Jeśli takiej klauzuli nie ma, umowa musi trwać do końca ustalonego okresu. Jeśli pracodawca chce Cię zwolnić wcześniej (bez ważnego powodu do zwolnienia dyscyplinarnego), musi uzyskać pozwolenie na zwolnienie (ontslagvergunning) z UWV (holenderskiego urzędu pracy) lub rozwiązać umowę przez sąd. Oba procesy są dla pracodawcy trudne i kosztowne. W przypadku problemów ze zwolnieniem, zawsze skonsultuj się z prawnikiem przed podpisaniem jakichkolwiek dokumentów.

Okres próbny (proeftijd) w umowach tymczasowych

Okres próbny (proeftijd) to czas na początku zatrudnienia, w którym obie strony mogą natychmiast rozwiązać umowę bez podawania przyczyny. Jednakże w Holandii obowiązują surowe zasady dotyczące okresu próbnego w umowach na czas określony:

• Jeśli Twoja umowa jest zawarta na 6 miesięcy lub krócej, okres próbny jest całkowicie niedozwolony.
• Jeśli umowa jest zawarta na okres dłuższy niż 6 miesięcy, ale krótszy niż 2 lata, okres próbny może wynosić maksymalnie 1 miesiąc.
• Jeśli umowa jest zawarta na 2 lata lub dłużej, okres próbny może wynosić maksymalnie 2 miesiące.

Jeśli Twój pracodawca wpisał do umowy na 6 miesięcy klauzulę o okresie próbnym, jest ona nieważna. Jeśli zwolni Cię powołując się na ten nieważny okres próbny, masz prawo domagać się odszkodowania.

Obowiązek powiadomienia (aanzegtermijn) na koniec umowy

Jeśli Twoja umowa na czas określony została zawarta na 6 miesięcy lub dłużej, pracodawca ma prawny obowiązek poinformować Cię na piśmie, najpóźniej na miesiąc przed końcem umowy, czy zamierza ją przedłużyć.

Jeśli pracodawca tego nie zrobi lub zrobi to za późno, należy Ci się rekompensata finansowa (aanzegvergoeding). Może ona wynosić maksymalnie równowartość Twojego miesięcznego wynagrodzenia brutto. O tę rekompensatę musisz upomnieć się sam w ciągu dwóch miesięcy od zakończenia umowy.

Nie bój się szukać pomocy – to często nic nie kosztuje!

Wielu polskich pracowników w Holandii unika szukania pomocy prawnej, gdy ich prawa są łamane, w obawie przed wysokimi kosztami prawników. To ogromny błąd! Holenderski system prawny dba o osoby o niższych dochodach.

Jeśli masz konflikt z pracodawcą – na przykład zostałeś niesłusznie zwolniony, nie wypłacono Ci wynagrodzenia lub zmusza się Cię do pracy w niebezpiecznych warunkach – możesz skorzystać z systemu dotowanej pomocy prawnej, tzw. toevoeging (bezpłatna pomoc prawna).

Oznacza to, że rząd holenderski pokrywa większość kosztów Twojego prawnika. Ty płacisz jedynie niewielki wkład własny (eigen bijdrage), który zależy od Twoich dochodów. W wielu przypadkach koszty te można przerzucić na pracodawcę.

Pomoc prawna jest często bezpłatna lub wiąże się z minimalnymi kosztami! Nie pozwól, aby strach przed rachunkami powstrzymał Cię przed walką o to, co Ci się należy. Jesteśmy tu po to, aby Ci pomóc i przeprowadzić Cię przez cały proces w Twoim ojczystym języku polskim.

Skontaktuj się z nami już dziś

Masz wątpliwości co do swojej umowy na czas określony? Twój pracodawca nie chce przedłużyć kontraktu, choć przepracowałeś już 3 lata? Zostałeś zwolniony z dnia na dzień? A może masz inny problem z prawem pracy?

Nie czekaj, aż problem sam się rozwiąże. Skontaktuj się z doświadczonymi prawnikami z Arslan & Arslan Advocaten za pośrednictwem strony PrawoPracy.nl.

Oferujemy wstępną, niezobowiązującą konsultację. Ocenimy Twoją sytuację, wyjaśnimy opcje i powiemy, czy kwalifikujesz się do bezpłatnej pomocy prawnej (toevoeging). Jesteśmy po Twojej stronie!