Upadłość pracodawcy: Twoje prawa jako pracownik

Gdy Twój pracodawca w Holandii ogłasza upadłość (faillissement), jako pracownik z Polski możesz czuć się zagubiony i zaniepokojony. Nagle pojawiają się pytania: co z moją wypłatą? Czy stracę pracę z dnia na dzień? Gdzie szukać pomocy i czy mnie na nią stać? Ten artykuł powstał, aby pomóc Ci zrozumieć Twoje prawa w takiej sytuacji i pokazać, że holenderskie prawo pracy (arbeidsrecht) chroni również Ciebie, niezależnie od Twojego pochodzenia.

W PrawoPracy.nl wiemy, że przepisy w obcym kraju bywają niezwykle skomplikowane, a bariera językowa tylko potęguje stres i poczucie bezradności. Pamiętaj jednak, że w obliczu bankructwa firmy nie jesteś sam. Co więcej, chcemy to bardzo wyraźnie podkreślić: pomoc prawna w Holandii jest często bezpłatna dla osób o niższych dochodach. Nie musisz obawiać się ogromnych kosztów, aby walczyć o swoje prawa.

Co oznacza upadłość pracodawcy (faillissement) dla Twojej umowy?

Gdy sąd oficjalnie ogłasza upadłość Twojego pracodawcy (werkgever), wyznacza specjalną osobę zwaną kuratorem (curator). Kurator to niezależny prawnik odpowiedzialny za zarządzanie całym majątkiem upadłej firmy i uregulowanie jej długów wobec wierzycieli. To on przejmuje pełną kontrolę nad przedsiębiorstwem i decyduje o jego dalszych losach.

Dla Ciebie, jako pracownika, oznacza to, że Twoja umowa o pracę (arbeidsovereenkomst) nie rozwiązuje się automatycznie w dniu ogłoszenia upadłości. Kurator ma prawo wypowiedzieć Twoją umowę, ale musi zachować odpowiedni okres wypowiedzenia (opzegtermijn). Zazwyczaj wynosi on od jednego do maksymalnie sześciu tygodni, w zależności od tego, jak długo pracowałeś w danej firmie. W tym czasie nadal masz obowiązek świadczyć pracę, jeśli kurator tego zażąda (na przykład w celu dokończenia ważnych zamówień), a w zamian powinieneś otrzymywać pełne wynagrodzenie.

Warto wiedzieć, że w przypadku upadłości kurator nie potrzebuje specjalnego pozwolenia na zwolnienie (ontslagvergunning) z UWV, które jest wymagane w normalnych okolicznościach przy zwolnieniach z przyczyn ekonomicznych. Proces zwolnienia przebiega więc znacznie szybciej, co może być szokiem dla wielu pracowników.

Co z zaległym i bieżącym wynagrodzeniem?

Jednym z największych i najbardziej stresujących zmartwień w przypadku upadłości jest brak wypłaty. Często problemy finansowe firmy zaczynają się na długo przed oficjalnym bankructwem, co skutkuje poważnymi zaległościami w wypłatach (achterstallig loon). Pracownicy z Polski często czekają tygodniami na swoje pieniądze, mając nadzieję, że sytuacja firmy ulegnie poprawie.

Na szczęście w Holandii istnieje instytucja UWV (Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen – holenderski urząd pracy), która w takich kryzysowych sytuacjach przejmuje obowiązki płatnicze niewypłacalnego pracodawcy. Proces ten nazywa się przejęciem zobowiązań płatniczych (loongarantieregeling). UWV gwarantuje, że nie zostaniesz z niczym i może wypłacić Ci:

• Zaległe wynagrodzenie za maksymalnie 13 tygodni przed dniem ogłoszenia upadłości.
• Wynagrodzenie za okres wypowiedzenia (maksymalnie do 6 tygodni po ogłoszeniu upadłości).
• Niewykorzystane dni urlopowe (vakantiedagen) oraz dodatek urlopowy (vakantiegeld) za okres do jednego roku przed upadłością.

Aby otrzymać te pieniądze, musisz jak najszybciej zgłosić się do UWV i wypełnić odpowiednie wnioski. Kurator zazwyczaj organizuje specjalne spotkanie informacyjne dla wszystkich pracowników, na którym dokładnie wyjaśnia, jak to zrobić i rozdaje potrzebne formularze. Jeśli nie mówisz dobrze po holendersku, to spotkanie może być trudne do zrozumienia, dlatego warto poprosić o wsparcie kogoś, kto zna język lub skonsultować się z prawnikiem.

Czy mam prawo do odprawy (transitievergoeding)?

W normalnych okolicznościach, gdy pracodawca zwalnia pracownika, przysługuje mu ustawowa odprawa (transitievergoeding). Niestety, w przypadku upadłości sytuacja prawna wygląda zupełnie inaczej. Jeśli zostajesz zwolniony bezpośrednio przez kuratora z powodu bankructwa firmy, nie masz prawa do ustawowej odprawy. Prawo zakłada, że w masie upadłościowej i tak nie ma wystarczających środków na wypłatę takich świadczeń.

Istnieją jednak ważne wyjątki, na przykład gdy firma zostaje szybko przejęta przez innego przedsiębiorcę, co nazywa się restartem (doorstart). W takiej sytuacji Twoja umowa o pracę może zostać automatycznie przeniesiona na nowego pracodawcę, z zachowaniem dotychczasowych warunków, w tym Twojego stażu pracy. Jeśli nowy pracodawca zdecyduje się Cię zwolnić w przyszłości, będzie musiał wypłacić Ci odprawę na normalnych zasadach, uwzględniając lata przepracowane u upadłego pracodawcy.

Zasiłek dla bezrobotnych (WW-uitkering)

Gdy okres wypowiedzenia wyznaczony przez kuratora dobiegnie końca i oficjalnie stracisz pracę, możesz ubiegać się o zasiłek dla bezrobotnych (WW-uitkering). Jest to świadczenie, które ma zapewnić Ci dochód w czasie poszukiwania nowego zatrudnienia. Aby go otrzymać, musisz spełnić określone warunki, między innymi:

• Przepracować co najmniej 26 tygodni w ciągu ostatnich 36 tygodni bezpośrednio przed utratą pracy (tzw. wymóg tygodniowy - wekeneis).
• Być w pełni gotowym do podjęcia nowej pracy i aktywnie jej szukać.
• Zarejestrować się jako osoba poszukująca pracy w UWV.

Wniosek o zasiłek najlepiej złożyć w ciągu tygodnia od ostatniego dnia pracy. Pamiętaj, że wysokość i czas trwania zasiłku zależą od Twojej indywidualnej historii zatrudnienia i dotychczasowych zarobków w Holandii.

Bezpłatna pomoc prawna (toevoeging) – nie bój się kosztów!

Wielu pracowników z Polski obawia się szukać pomocy u prawnika, błędnie myśląc, że będzie to kosztować fortunę. To ogromny błąd! Holenderski system prawny dba o to, aby każdy miał równy dostęp do sprawiedliwości, niezależnie od grubości portfela.

Jeśli Twoje dochody są niskie (co bardzo często ma miejsce w przypadku pracowników agencyjnych czy osób pracujących na stanowiskach produkcyjnych), przysługuje Ci dofinansowanie do kosztów pomocy prawnej (toevoeging). Oznacza to, że holenderski rząd pokrywa większość kosztów wynajęcia profesjonalnego adwokata, a Ty płacisz jedynie bardzo niewielki wkład własny (eigen bijdrage). W zależności od Twojej sytuacji finansowej, ten wkład może wynosić zaledwie kilkadziesiąt euro.

W wielu przypadkach, zwłaszcza przy skomplikowanych problemach z prawem pracy, pomoc prawna jest prawie bezpłatna! Nie pozwól, aby nieuzasadniona obawa przed kosztami powstrzymała Cię przed walką o swoje ciężko zarobione pieniądze i należne Ci prawa. Prawnik może pomóc Ci w komunikacji z kuratorem, wypełnieniu dokumentów dla UWV i upewnieniu się, że nie zostałeś oszukany.

Podsumowanie i wezwanie do działania

Upadłość pracodawcy to niezwykle trudny i stresujący czas, ale holenderskie prawo pracy (arbeidsrecht) oferuje konkretne mechanizmy, które mają Cię chronić. Najważniejsze to zachować spokój, działać szybko i w żadnym wypadku nie ignorować oficjalnych pism od kuratora czy urzędu UWV. Pamiętaj o swoich niezbywalnych prawach do zaległego wynagrodzenia, wynagrodzenia za okres wypowiedzenia oraz zasiłku dla bezrobotnych.

Jeśli znalazłeś się w takiej trudnej sytuacji i nie wiesz, od czego zacząć, skontaktuj się z nami. W PrawoPracy.nl (serwisie wspieranym przez doświadczoną kancelarię Arslan & Arslan Advocaten) doskonale rozumiemy Twoje problemy i mówimy w Twoim ojczystym języku. Pomożemy Ci przejść przez ten skomplikowany proces, wesprzemy w wypełnieniu wniosków do UWV i dopilnujemy, abyś otrzymał każdą złotówkę, która Ci się należy.

Nie czekaj i nie stresuj się w samotności! Umów się na bezpłatną, niezobowiązującą wstępną konsultację z naszymi ekspertami już dziś. Dokładnie sprawdzimy Twoją sytuację i ocenimy, czy kwalifikujesz się do bezpłatnej pomocy prawnej (toevoeging). Zadzwoń do nas lub wypełnij prosty formularz kontaktowy na stronie PrawoPracy.nl. Jesteśmy tu po to, aby Ci pomóc w tych trudnych chwilach!

Przeczytaj również

• Uitzendkrachtbeding w Holandii — Twoje prawa jako pracownik tymczasowy
• Zakaz utrudniania zatrudnienia (Belemmeringsverbod) – Twoje prawa jako pracownika tymczasowego w Holandii
• Oproepkracht (pracownik na wezwanie): Twoje prawa

Autor

Arslan & Arslan Advocaten

Adwokat — Specjalista prawa pracy

Arslan & Arslan Advocaten

Specjalizuje się w ochronie praw polskich pracowników w Holandii. Ponad 15 lat doświadczenia w prawie pracy, sporach z pracodawcami i agencjami pracy tymczasowej.

Opublikowano: 8 stycznia 2026Ostatnia aktualizacja: 8 stycznia 2026