Zakaz konkurencji i zakaz pracy dla klientów
- zakaz konkurencji (concurrentiebeding) – nie możesz po odejściu pracować dla konkurencji albo otworzyć konkurencyjnej firmy, zwykle przez określony czas i na określonym obszarze,
- zakaz pracy dla klientów (relatiebeding) – nie możesz pracować dla klientów byłego pracodawcy ani ich przejmować. Zobacz: relatiebeding.
W prawie holenderskim oba zapisy podlegają tym samym zasadom (art. 7:653 BW).
Kiedy zakaz jest ważny?
- jest zapisany na piśmie – w umowie lub regulaminie, który podpisałeś,
- byłeś pełnoletni w chwili podpisania,
- przy umowie na czas określony – tylko jeśli pracodawca na piśmie uzasadnił, że zakaz jest konieczny z powodu ważnych interesów firmy.
Szczegóły: czy zakaz konkurencji jest ważny?
Jak się uwolnić od zakazu?
Sąd może zakaz unieważnić w całości lub części, jeśli w porównaniu z interesem pracodawcy niesłusznie Cię krzywdzi – np. gdy nie znasz żadnych tajemnic firmy, pracowałeś na prostym stanowisku albo zakaz uniemożliwia Ci pracę w zawodzie. Pracodawca nie może się powołać na zakaz, jeśli umowa skończyła się przez jego poważne zawinienie. Zobacz: jak uwolnić się od zakazu.
Kara za złamanie zakazu
Umowy często przewidują wysoką karę – np. jednorazową kwotę i dodatkową karę za każdy dzień naruszenia. Sąd może ją obniżyć, jeśli jest rażąco wygórowana. Zobacz: kara za złamanie zakazu.
Pracujesz przez agencję? Agencja nie może zabronić Ci przejścia do pracy w firmie, w której pracowałeś – takie zapisy są nieważne. Zobacz: przejście do firmy.
Planowane zmiany
Rząd przygotowuje ustawę o modernizacji zakazu konkurencji: zakaz najwyżej na 12 miesięcy, obowiązkowa rekompensata (50% ostatniej pensji za każdy miesiąc zakazu) i obowiązek określenia obszaru zakazu. Projekt nie jest jeszcze prawem. Zobacz: nowe przepisy.
Termin: jeśli były pracodawca grozi karą, a Ty masz już nową pracę, nie czekaj – sąd może pilnie (w postępowaniu doraźnym) zawiesić zakaz.
Co zrobić teraz?
- Znajdź zapis w umowie i sprawdź, czy był na piśmie i czy umowa była na czas określony.
- Spisz, do jakich informacji i klientów miałeś dostęp.
- Zanim przyjmiesz nową pracę u konkurencji – skonsultuj się z nami.
- Poproś byłego pracodawcę na piśmie o zwolnienie z zakazu.
A w Polsce? W Polsce zakaz konkurencji po ustaniu pracy wymaga osobnej umowy i odszkodowania co najmniej 25% wynagrodzenia za cały okres zakazu. W Holandii – na razie – odszkodowania nie trzeba płacić z góry, ale sąd może zakaz unieważnić lub przyznać rekompensatę.
Najczęstsze pytania
Czy zakaz konkurencji w umowie na czas określony jest ważny?
Tylko jeśli pracodawca na piśmie uzasadnił, dlaczego jest konieczny z powodu ważnych interesów firmy. Bez tego jest nieważny.
Czy pracodawca musi mi płacić za zakaz konkurencji?
Obecnie nie z mocy prawa, ale sąd może przyznać rekompensatę, gdy zakaz poważnie utrudnia Ci pracę. Planowana ustawa ma wprowadzić obowiązkową rekompensatę.
Zostałem zwolniony. Czy zakaz nadal obowiązuje?
Zależy od powodu. Jeśli umowa skończyła się przez poważne zawinienie pracodawcy, nie może się on na zakaz powołać.
Czy mogę pracować dla konkurencji w innym kraju?
Zależy od zakresu zakazu. Sprawdź, czy obejmuje obszar geograficzny i jaki.
Ile kosztuje sprawa o zakaz konkurencji?
To zależy od sprawy. Przy niższych dochodach możesz skorzystać z pomocy finansowanej przez państwo. Zobacz: koszty.
